An Giang: Tháo gỡ “điểm nghẽn”, thúc đẩy quyền tiếp cận thông tin trong kỷ nguyên số

Sáng ngày 21/5/2026, Tọa đàm “Đánh giá tình hình thi hành Luật Tiếp cận thông tin trên địa bàn tỉnh An Giang" được diễn ra tại Hội trường Sở Tư pháp. Sự kiện do ông Nguyễn Minh Khuê, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Khoa học pháp lý (Bộ Tư pháp) và ông Nguyễn Ngọc Dư, Phó Giám đốc Sở Tư pháp đồng chủ trì, thu hút sự tham gia của đại diện các sở, ban, ngành, Mặt trận Tổ quốc, Đoàn Luật sư và chính quyền địa phương cơ sở. 

Ông Nguyễn Minh Khuê, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Khoa học pháp lý (Bộ Tư pháp) và ông Nguyễn Ngọc Dư, Phó Giám đốc Sở Tư pháp đồng chủ trì

Bức tranh toàn cảnh sau 07 năm thi hành

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Minh Khuê, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Khoa học pháp lý, nhấn mạnh mục đích của Tọa đàm nhằm nhìn nhận khách quan, toàn diện những kết quả đạt được, cũng như “bắt mạch” những điểm nghẽn trong quá trình đưa Luật Tiếp cận thông tin vào cuộc sống. Đây là cơ sở thực tiễn quan trọng để Bộ Tư pháp nghiên cứu, đề xuất sửa đổi, bổ sung Luật, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ. 


Ông Nguyễn Minh Khuê, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Khoa học pháp lý (Bộ Tư pháp) phát biểu khai mạc buổi Tọa đàm

 

Ông Nguyễn Ngọc Dư, Phó Giám đốc Sở Tư pháp

Xuyên suốt buổi Tọa đàm, 06 bài tham luận đã mang đến góc nhìn đa chiều, từ cấp quản lý vĩ mô của tỉnh đến thực tiễn sinh động tại các xã, phường, đặc khu. Đại diện Văn phòng chính quyền cấp tỉnh khẳng định, qua 07 năm, công tác này đã góp phần quan trọng nâng cao tính công khai, minh bạch của cơ quan nhà nước và thúc đẩy cải cách hành chính. 

Tuy nhiên, áp lực đối với các cơ quan chuyên môn là không nhỏ. Điển hình trong lĩnh vực đất đai, từ năm 2018 đến 2025, ngành chức năng đã cung cấp thông tin cho hơn 90.400 hồ sơ. Dù nỗ lực, công tác này vẫn đối mặt với khó khăn do dữ liệu chưa liên thông đồng bộ, nhiều hồ sơ lưu trữ lâu năm vẫn ở dạng giấy, khiến việc tra cứu mất nhiều thời gian. 

Đối với lĩnh vực hộ tịch, quốc tịch và nuôi con nuôi, đại diện Phòng Hành chính và Bổ trợ tư pháp-Sở Tư pháp thông tin rằng, thực tế địa phương chưa phát sinh yêu cầu cung cấp thông tin theo quy trình của Luật Tiếp cận thông tin, mà chủ yếu giải quyết qua thủ tục hành chính chuyên ngành. Mọi thông tin phải công khai đều được đơn vị thực hiện nghiêm túc, tạo lập bản điện tử trên hệ thống quản lý để người dân dễ dàng tra cứu. 

Quang cảnh buổi Tọa đàm

Tiếng nói từ cơ sở và vai trò giám sát xã hội

Từ góc độ địa phương, đại diện UBND phường Tịnh Biên chia sẻ một thực tế đáng lưu tâm: Dù địa bàn rộng, dân số đông sau sáp nhập, nhưng trong 07 năm qua, đơn vị không phát sinh trường hợp công dân yêu cầu cung cấp thông tin theo quy định của Luật. Dẫu vậy, chính quyền phường vẫn chủ động duy trì việc niêm yết, đăng tải các chủ trương, dự toán ngân sách, hay chính sách an sinh xã hội trên các kênh truyền thanh và Trang thông tin điện tử. 

Dưới lăng kính phản biện, đại diện Ủy ban Mặt trận Tổ quốc VIệt Nam tỉnh nhấn mạnh trách nhiệm giám sát xã hội đối với việc bảo đảm quyền tiếp cận thông tin của công dân. Dù đạt nhiều kết quả, một bộ phận người dân vùng sâu, vùng xa, người cao tuổi vẫn gặp khó khăn trong việc tiếp cận thông tin số, đòi hỏi các cơ quan nhà nước phải linh hoạt hơn trong phương thức cung cấp thông tin. 

Đồng thời, đại diện Đoàn Luật sư tỉnh, đã chỉ ra sự "lệch pha" trong thực tiễn hành nghề. Nếu như trong quá trình tham gia tố tụng, việc tiếp cận hồ sơ tương đối thuận lợi nhờ các quy định chuyên ngành, thì ở mảng tư vấn dân sự (nhận thừa kế, đất đai, hộ tịch), luật sư lại gặp vô vàn rào cản. Nhiều cơ quan từ chối cung cấp với lý do chung chung về bảo mật, cho thấy sự lúng túng và chưa thống nhất trong việc vận dụng pháp luật. 

Hướng tới nền hành chính phục vụ

Khép lại buổi Tọa đàm, lãnh đạo Viện Chiến lược và Khoa học pháp lý đã ghi nhận, tổng hợp toàn bộ các ý kiến đóng góp từ An Giang. Để quyền tiếp cận thông tin thực sự trở thành công cụ bảo vệ quyền lợi chính đáng của người dân, các đại biểu đồng thuận kiến nghị Trung ương sớm sửa đổi Luật theo hướng đơn giản hóa thủ tục, quy định rõ ràng hơn về ranh giới thông tin mật và đặc biệt là tăng cường nguồn lực số hóa, liên thông dữ liệu quốc gia. 

Buổi Tọa đàm không chỉ là nhịp cầu nối giữa lý luận và thực tiễn, mà còn khẳng định cam kết của tỉnh An Giang trong việc xây dựng một nền hành chính kiến tạo, minh bạch, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ./.

Tác giả: Hoa An