Theo quy định tại khoản 4 Điều 14 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015 (gọi tắt là Luật năm 2015) chỉ cho phép ban hành thủ tục hành chính trong văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL) của HĐND, UBND trong trường hợp được giao trong luật, không phải được giao trong các VBQPPL khác, kể cả nghị quyết của Quốc hội.
Khoản 4 Điều 27 Luật năm 2015 quy định HĐND cấp tỉnh ban hành nghị quyết để quy định biện pháp có tính chất đặc thù phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, nhưng không cho phép quy định thủ tục hành chính làm căn cứ để có thể thực hiện được các biện pháp đặc thù đó. Trên thực tế, Quốc hội đã ban hành một số nghị quyết về việc thực hiện thí điểm hoặc quy định các biện pháp có tính chất đặc thù để phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương, nhưng để triển khai thực hiện các quy định đó thì địa phương không được ban hành thủ tục hành chính vì không được giao trong luật hoặc theo tình hình thực tế phát sinh, có tính chất đặc thù của địa phương cũng không được phép ban hành thủ tục hành chính.
Khoản 4 Điều 172 Luật năm 2015 cũng chỉ quy định những thủ tục hành chính trong VBQPPL do cơ quan, người có thẩm quyền quy định tại khoản 4 Điều 14 của Luật năm 2015 được ban hành trước ngày Luật này có hiệu lực thì được tiếp tục áp dụng cho đến khi bị bãi bỏ bằng văn bản khác hoặc bị thay thế bằng thủ tục hành chính mới, mà không cho phép sửa đổi, bổ sung các thủ tục hành chính đã ban hành trước ngày Luật này có hiệu lực.
Để tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc của địa phương, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật (gọi tắt là Luật năm 2020) đã sửa đổi, bổ sung khoản 4 Điều 14 và khoản 4 Điều 172 Luật năm 2015. Theo đó, ngoài trường hợp được luật giao quy định về thủ tục hành chính, Luật năm 2020 đã bổ sung thêm:
- Trường hợp nghị quyết của Quốc hội giao thì VBQPPL của chính quyền địa phương được quy định thủ tục hành chính.
- Trường hợp cần thiết phải quy định thủ tục hành chính trong nghị quyết của HĐND cấp tỉnh quy định tại khoản 4 Điều 27 Luật năm 2015.
- Cho phép sửa đổi, bổ sung các VBQPPL có quy định thủ tục hành chính được ban hành trước ngày 01/7/2016 với điều kiện không được làm phát sinh thủ tục hành chính mới hoặc quy định thêm thành phần hồ sơ, yêu cầu, điều kiện, tăng thời gian giải quyết thủ tục hành chính đang áp dụng.
Tác giả: Hoàng Thắng
